Ẩm Thực Các Món Ăn Dưỡng Sinh Khác Món Ăn Chay 

Chuyện 10 năm ăn chay ở đó đây

Shared

GNO – Tôi có 10 năm tròn ở trong một ngôi miếu miệt Cà Mau. Thờ thần,
đương nhiên cúng và ăn mặn. Nhưng, cạnh miếu có một niệm Phật đường mà lần hồi
phát triển thành ngôi chùa cỡ trung bình do một vị Tỳ-kheo trú trì.

… Tôi thường sang viếng chùa, Thiện Phước tự, có duyên may được
nghe pháp từ vị trụ trì Trang Sa Bo. Thường thường, ở lại dùng chay và khi về
thỉnh kinh sách. Duyên.

a anchay.jpg
Tác giả và ngôi miếu – nơi khởi nguồn để trường chay mười năm qua – Ảnh: TGCC

Chay ở Thiện Phước tự đơn giản lắm: bà con tiểu thương gửi những
hàng bông có khi bán không được – chút cà, cải, bí… – cho xe ôm mang vào, và cô
bác Phật tử chế biến tại nhà bếp bởi lò đốt bằng củi cũng kiếm được trong vùng.
Cơm canh đơn sơ đạm bạc nhưng nghi thức đúng cách, thầy trụ trì tụng đọc kinh
trước khi thọ chay, thực khách nghiêm cẩn đọc theo và chắp tay thành kính. Xong
bữa chay, về trong sự thư thái lạ…

Có khi thợ đến miếu trùng tu sửa chữa, những anh chị em có
lòng tin vẫn muốn ăn chay và tôi mua khi thì mấy trái dưa leo, lọ tương hay
chao, xong. Bước đầu làm quen việc ăn chay như thế.

Nhưng để hiểu ý nghĩa tâm linh của ăn chay không đơn giản.
Tôi có duyên đọc hướng dẫn của thầy Thích Thanh Từ về ăn chay, ngũ giới. Ẩm thực
chay hàm chứa thông điệp lớn lao từ Đức Phật về trọng sự sống muôn loài, bảo vệ
sinh mệnh trong các cõi và giáo dục lòng từ ái. Ăn chay còn thể hiện lòng tin của
bậc xuất gia và Phật tử với giáo pháp và thực thi, hành đạo ở một khía cạnh thiết
thân: sự ăn, lợi dưỡng.

Tôi cũng làm báo nghiệp dư, và hiểu góc nhìn khác về sự ăn
chay có tính xã hội và đời thường: bảo vệ sức khỏe và môi trường. Nhưng chính ý
nghĩa sâu sắc ở khía cạnh tâm linh.

Từ chỗ ăn chay theo nghĩa giản đơn và căn bản: tất cả thực phẩm
phi động vật, tất cả thực phẩm có nguồn gốc thực vật, ăn để sinh tồn; tôi từng
bước trải nghiệm thế giới chay phong phú đa sắc màu, hấp dẫn ở cả khía cạnh thị
trường, chế biến và thẩm mỹ…

Tôi có cha nuôi già yếu ở nội ô thành phố cuối đất, đường Ngô
Quyền – phường 9. Mỗi khi có thể, từ miếu dong con xe Dame cũ nát thăm ông, tôi
ghé trước quán chay gần đèn xanh đèn đỏ, thưởng thức bữa chay tuyệt ngon với thực
đơn dồi dào: cơm tấm, cơm đậu, cơm chiên… được chế biến công phu vói thức ăn
kèm theo khó kể hết vì nhiều. Và quà mọn trong túi xách cho cha nuôi là phần
tương tự luôn khiến ông, người có lòng tin Phật, vui lòng.

Cà Mau đúng là thành phố thú vị, cái gì cũng có một chút!
Chay rải rác khắp nơi: đường dẫn vào chùa Phật Tổ – phường 4 có nhiều quán chay
tuy không ngon bằng bên phường 9 đã kể song rẻ, tiện, gần chùa.

Tôi biết đến thực phẩm chay ngon, giàu dinh dưỡng và có giá
trị ở kỹ thuật chế biến cũng như phục vụ, như thế.

Rời miếu, về nhà, cũng chỉ cách đấy chừng 30 cây số, tôi viết
và đi nhiều nơi, có duyên đến thăm Bắc bộ, sự ăn chay càng hiểu nhiều và trải
nghiệm thú vị hơn.

Ở Bảo Quang tự (chùa Ba Vàng) tọa lạc trên vùng đồi thuộc phường
Quang Trung, thành phố Uông Bí – vùng mỏ Quảng Ninh, chay ở đỉnh. Nhà chùa tổ
chức phục vụ chay cách hiện đại, khép kín ở nhà ăn rộng rãi thoáng đãng. Thực
khách xếp hàng từ tốn di chuyển theo quầy và tự chọn món vào khay mình cầm, từ
món đầu khai vị đến tráng miệng, chu tất, ngon lành, trang nghiêm… Trải nghiệm
này quý. Từ Bảo Quang tự theo xe đi về Hạ Long, dọc đường có nhà hàng chay đẳng
cấp. Bà con miền Bắc ăn chay “tốt”, tôi “tổng kết”.

Sài Gòn hoa lệ sự ăn chay phong phú lắm. Nhà hàng trước Vĩnh
Nghiêm tự phục vụ chay chuyên nghiệp cho dù nhiều người than về… giá! Tôi
cũng được thọ chay ở thiền viện Quảng Đức…

Đại Tòng Lâm (Bà Rịa – Vũng Tàu), thiền viện Thường Chiếu (Đồng
Nai) có kinh nghiệm và nhân lực tổ chức chay cho số đông nhân các sự kiện lớn.
Nếu bạn chứng kiến hàng nghìn thực khách được phục vụ chay ở nơi ấy như thế nào
bạn sẽ suy nghĩ nhiều về lao động của quý Tăng Ni. Tôi từng men theo các lối
thiền ở Thường Chiếu quan sát quý Tăng chuẩn bị bữa như lao động công nghiệp,
nhịp nhàng, thuần thục, đặc biệt.

Một bữa chay đạt yêu cầu theo quan điểm Phật giáo không chỉ
là bữa ăn ngon miệng, lợi dưỡng, bữa ấy từ chế biến đến phục vụ thấm đẫm hương
từ bi, quý Tăng Ni, Phật tử niệm Phật trong khi làm việc và phục vụ và thực
khách cũng thọ chay trong tình cảm, niềm tin kính Phật pháp, trong không gian
thiền. Thọ chay như thế, không chỉ là ăn, sự tăng trưởng tâm linh bất khả tư
nghị.

Sự ăn chay tùy duyên. Nhớ lần được tháp tùng chuyến hành hương
về nguồn Ngọa Vân am, cả đoàn chúng tôi gồm vị Thượng tọa làm công tác nghiên cứu
Phật học của Giáo hội và anh chị em truyền thông Phật giáo ăn chay cách khó
quên: leo hết dốc cao, người mệt vào lán nghỉ, còn lại phân công nhau tìm rau rừng
và nhóm bếp củi… nấu mì gói (chay). Thế là trong lán ở độ cao, có sương mù,
chốn linh thiêng, chúng tôi thầy trò quây quần thọ chay vui vẻ. Kỷ niệm ấy được
lưu lại trong máy nay đã quý đến mức có thể… đấu giá! Nói vui.

Vòng vo, sự ăn chay, bạn thấy, cũng công phu và thú vị đấy chứ?

Và trước khi ngồi vào bàn gõ những dòng vụng về này, ở Viva
cafe, chốn được coi là sành điệu của giới trẻ thị xã mới, khi được hỏi: mấy con
thích ăn chay không? Các cháu học trò trong đồng phục, vừa rời phòng thi tuyển
sinh vào lớp 10 ở hai Hội đồng thi THPT Nguyễn Trung Trực và công lập, nhất loạt
giơ tay đồng thanh: tụi con thích! Ăn chay đã thành thịnh hành và ngành chế biến
kinh doanh thức ăn chay có đất dụng võ.

   Thiện tai.

Nguyễn Thành Công

Related posts

Leave a Comment